Balia abugido por Esperanto
Esperanto-Balia estas transliterado de Esperanto per abugido bazita je la Baliaj signoj.
Vidu la konvertilon el latin-litera alfabeta skribo en la balian abugidan skribon.
Abugido estas skribsistemo, en kiu signo reprezentas konsonanton kun defaŭlta vokalo, kutime a, kaj la aliaj vokaloj indikiĝas per modifoj de la baza signo.
La silaboj transliteriĝas per la sekvaj modifiloj:
| e | i | o | u |
|---|---|---|---|
| ◌ᬶ | ◌ᬸ | ◌ᬹ | ◌ᬾ |
Ekzemploj kun N kaj D:
| na | ne | ni | no | nu |
|---|---|---|---|---|
| ᬦ | ᬦᬾ | ᬦᬶ | ᬦᬹ | ᬦᬸ |
| da | de | di | do | du |
|---|---|---|---|---|
| ᬤ | ᬤᬾ | ᬤᬶ | ᬤᬹ | ᬤᬸ |
La ceteraj konsonantoj:
| ba | ca | ĉa | da | fa | ga | ĝa | ha | ĥa | ja | ĵa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ᬩ | ᬙ | ᬘ | ᬤ | ᬗ | ᬕ | ᬚ | ᬳ | ᬖ | ᬬ | ᬥ |
| ka | la | ma | na | pa | ra | sa | ŝa | ta | va | za |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ᬓ | ᬮ | ᬫ | ᬦ | ᬧ | ᬭ | ᬲ | ᬱ | ᬢ | ᬯ | ᬞ |
Silaboj komenciĝantaj per vokalo uzas la specialan signon ᬠ:
| a | e | i | o | u |
|---|---|---|---|---|
| ᬠ | ᬠᬾ | ᬠᬶ | ᬠᬹ | ᬠᬸ |
Post la vokalo povas aperi fina modifilo:
| -ŭ | -s | -n | -j | -r |
|---|---|---|---|---|
| ◌ᭂ | ◌ᬵ | ◌ᬄ | ◌ᬂ | ◌ᬃ |
Ekzemploj:
| naŭ | estas | nin | nia | niaj | ajn | nur |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ᬦᭂ | ᬠᭀ ᬢᬵ | ᬦᬶᬄ | ᬦᬶᬠ | ᬦᬶᬠᬂ | ᬠᬂᬄ | ᬦᬸᬃ |
Konsonanto fine de silabo sen vokalo estas markata per ◌᭄, ekzemple: nek = ᬦᬾᬓ᭄, nul = ᬦᬸᬮ᭄, jam = ᬬᬫ᭄.
Du apudaj konsonantoj povas kuniĝi en ligaturon: la dua ricevas simpligitan formon sub aŭ apud la unua.
La kodilo subtenas ankaŭ vortojn kun pluraj apudaj konsonantoj, ekzemple:
- dekstra = ᬤᬾ ᬓ᭄ᬲ᭄ ᬢ᭄ᬭ
- fremdlingva = ᬗ᭄ᬭᬾ ᬫ᭄ᬤ᭄ ᬮᬶᬄ ᬕ᭄ᬯ
- flankstrato = ᬗ᭄ᬮᬄ ᬓ᭄ᬲ᭄ ᬢ᭄ᬭ ᬢᬹ
Artefarita ekzemplo: multĉirkaŭkreskojn = ᬫᬸᬮ᭄ᬢ᭄ᬘᬶᬃᬓᭂᬓ᭄ᬭᭀᬓᬹᬂᬄ.